Va'aiga: 223 Tusitala: Wenshu Taimi Fa'asalalau: 04-12-2023 Afuaga: Nofoaga
I le aluga o tausaga, o le ofu ta'ele tauagafau ua matua alualu i luma. Sa masani ona aau tamaloloa i o latou ofuvae i lena taimi, ae o le taimi lava na amata ai e tamaitai ona tuu o latou tamatamaivae i totonu o le vai, na iloa ai e tagata uma e tatau ona latou ufiufi i latou lava. Na alu le tele o tausaga mo tama'i pa'u ma ta'aloga ta'aloga ta'itasi ua tatou iloa i aso nei e tula'i mai. Muamua atu ofu aau i nisi taimi e pei o ofu. Ae aisea ua ta'ua ai i latou o le ''ofu ta'ele'? Saili e ala i le faitau i luga!
O ofu ta'ele muamua na fuafuaina mo tama'ita'i o nisi taimi e pei o ofu talaloa. O tama'ita'i i Bath, o se nofoaga fa'amasani a Peretania, sa ofuina ni lavalava tapoleni i le 1600s e fa'atumuina i vai ma natia o latou vaega. E oo lava i le vaitau o le 1800, ina ua ofuina e tamaitai ni ofuvae tapuvae e maualuga le ua ma lima uumi, o laʻei tetele e pei o lenei sa tumau pea le masani. Ae ui i lea, o tamaloloa, e masani ona aau le lavalavā (lea e manatu e maloloina), pe latou te laei lelei.
E pei ona e fa'amoemoeina, o nei ofu fa'apolopolo sa na'o le fetaui mo le 'au'au ma fe'ai solo, po'o se isi itu, ta'ele. O lea la, o le suti taele ua faaigoa i se nofoaga ua lauiloa i ona vai faamalolo ma le tasi gaioiga e mafai ona e faia moni a o ofuina se ofu susu susu.
Ae a o faagasolo taimi, na amata ona suia manatu ma na amata ona fiafia tamaitai i se auala olaola. Ina ua faʻaaoga muamua le igoa 'swimsuit', i le 1920s, na iʻu ai i se faʻalavelave. Ua fa'alelei teisi ofu aau ma e mafai fo'i ona fa'aoga mo le fa'amalositino i lenei sefulu tausaga. O la'ei o tama'ita'i na fa'aaafiaina i le fa'alelei fa'alelei ma e masani ona pei o ofu talaloa po'o ofu pupuu e ofuina ma se tane pito i luga. O nisi o tama'ita'i na o'o lava ina ofuina se tama'i la'ei fa'alelei sa fa'ata'ita'iina e le ta'uta'ua ta'uta'ua Ausetalia o Annette Kellerman, e ui lava na fa'a'ino'ino i ai.
O le isi vala mataʻina o le tala faasolopito o le upu o lona afuaga. Na faia e le ali’i Falani o Louis Réard le fa’ata’ita’iga i le taimi nei o lenei teuga ta’ele laititi i le 1946. Na ia fa’aaogaina ni ie tafatolu e fai ai sina pito i luga ma se pea pito i lalo na fa’aosofia e le agaga o le gafatia ma le sa’olotoga na tupu a’e i Europa ina ua mavae le Taua Lona Lua a le Lalolagi. O lana foafoaga na manatu e matua mataga ma e tatau ona ia totogia se tagata siva falekalapu e faʻaalia i se taʻaloga taele i Pale, lea na vave ona lauiloa ma faʻasalalau. E tele atunuu na auina atu ia te ia ni tusi fiafia, ma o bikini na matua faasaina i matafaga mai Potukale i Amerika.
Ae o fea na maua mai ai e Réard le igoa o lona ofu taele? I luga o le Bikini Atoll, o se vaega toʻaitiiti o motu i Oceania, na faia ai e le Iunaite Setete lana uluai suʻega pomu atomika i le tausaga lava lea. Sa masani ona faaigoa e tagata o le nuu lo latou fale o le 'Pikinni,' o lona uiga i la latou gagana o le 'nofoaga niu,' ae na iu lava ina avea lea ma 'bikini.' O le moniker matagofie o le suti e lua a Réard e sau mai lana finauga e faapea o se 'tama'i ma faataumaoi' e pei o le pomu atomika lava ia.
O lo'o maua e le lomitusi fa'a'au'au se sao taua mai le fa'ailoga Amerika o Anne Cole. I le vaitau o le 1920, na faʻavae ai e lona tama se kamupani 'auʻau na alu ese vave ma o le mea lea na amata ai Anne i le pisinisi. Na ia amataina lana lava ituaiga i le 1982 ma i ni nai tausaga mulimuli ane na ia faia ai le muamua tankini.
Na ia tuufaatasia upu 'bikini' ma le 'tank', e pei o le tane pito i luga, e faamatala ai lana mamanu talu ai o se ofu e lua vaega e maua ai le ufiufi tutusa ma se ofutino lima ma ufiufi ai le manava. Na manatu Cole o lana mamanu o le a faaitiitia ai popolega o tamaitai e uiga i ofu aau; e leʻi umi ae taʻutaʻua ma o loʻo faʻaaogaina pea i aso nei.